Op welke manieren kan je werkgever je ontslaan?
Er zijn verschillende manieren waarop een werkgever een dienstverband kan beëindigen. Hieronder lees je de belangrijkste vormen en wat je rechten daarbij zijn.
Wanneer mag je op staande voet ontslagen worden?
Ontslag op staande voet heeft directe gevolgen: je inkomen stopt meteen en je hebt geen recht op een WW-uitkering. Je werkgever mag deze vorm van ontslag alleen gebruiken bij ernstig verwijtbaar gedrag, zoals fraude, diefstal of geweld. Daar gelden strenge voorwaarden voor.
- De reden moet direct worden gedeeld.
- Het ontslag moet onmiddellijk volgen op het incident.
- Je werkgever moet bewijs leveren.
Zelfs als je denkt dat je fout zat, betekent dat niet dat een onmiddellijk ontslag terecht is. In de praktijk zien we dat een ontslag op staande voet vaak juridisch niet standhoudt.
Mag je werkgever je in de proeftijd ontslaan?
In je proeftijd kan je werkgever de arbeidsovereenkomst vrijwel zonder reden beëindigen, bijvoorbeeld omdat je niet bij het team past. Er is geen toestemming van het UWV of de rechter nodig. Maar er zijn grenzen: ontslag op grond van discriminatie, zwangerschap, ziekte, geloof of leeftijd is verboden.
Kom je in aanraking met oneerlijk handelen om zulke redenen, dan kun je het ontslag alsnog aanvechten bij de kantonrechter.
Let ook op of de proeftijd geldig is afgesproken. Die moet schriftelijk in je arbeidsovereenkomst staan en is voor jou en je werkgever gelijk.
Lees meer: Ontslagen omdat je zwanger bent?
Wanneer gaat een ontslag via het UWV?
Het UWV behandelt ontslagaanvragen wegens langdurige ziekte, langer dan twee jaar, of om bedrijfseconomische redenen. Jij kunt reageren op de ontslagaanvraag en bezwaar maken met tegenargumenten. Het UWV beslist vervolgens of het ontslag mag doorgaan.
Gaat het ontslag door, dan kun je binnen twee maanden naar de kantonrechter en vragen om herstel van de arbeidsovereenkomst of om een hogere vergoeding.
Bij bedrijfseconomisch ontslag moet je werkgever zich houden aan:
- het afspiegelingsbeginsel
- de herplaatsingsplicht
- de scholingsplicht
Houdt je werkgever zich daar niet aan, dan mag je niet ontslagen worden en kun je je verweren bij het UWV.
Wat gebeurt er als je werkgever naar de kantonrechter stapt?
Is je werkgever het niet eens met een beslissing van het UWV, of wil hij je ontslaan wegens disfunctioneren of een verstoorde arbeidsrelatie? Dan vraagt hij de kantonrechter om je contract te ontbinden. Ben je het daar niet mee eens, dan kun je zelf ook reageren tijdens die procedure.
Je kunt daarbij:
- vragen om de ontbinding te weigeren
- een vergoeding eisen als je het ontslag onrechtmatig vindt
- in sommige gevallen verzoeken om herstel van het dienstverband
Mag je werkgever je ontslaan als je de AOW-leeftijd bereikt?
Als je je AOW- of pensioenleeftijd bereikt, mag je werkgever je ontslaan zonder toestemming van het UWV of de rechter. Wel moet hij zich houden aan de opzegtermijn en aan de afspraken in je cao.
Wat als er een conflict is met je werkgever?
Bij een verstoorde arbeidsverhouding is de relatie zo slecht geworden dat langer doorgaan voor niemand goed is. Denk aan voortdurende conflicten op de werkvloer, botsende karakters, of een onoplosbaar verschil van inzicht over hoe het werk moet worden gedaan.
Je werkgever moet er dan wel alles aan hebben gedaan om het conflict op te lossen, bijvoorbeeld met mediation. Van ontslag om persoonlijke redenen is dus niet zomaar sprake.
Wat is een vaststellingsovereenkomst?
Veel ontslagen worden vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst, ook wel beëindigingsovereenkomst genoemd. Daarin staan alle afspraken over de beëindiging van je dienstverband. Je bent niet verplicht om te tekenen, en je werkgever kan je daar niet toe dwingen.
Belangrijk om te weten:
- De tekst bepaalt of je je recht op WW behoudt.
- Je werkgever kan een ontslagvergoeding aanbieden.
- Ook zaken als vakantiedagen, geheimhouding en vrijstelling van werk worden erin geregeld.
We zien vaak dat werknemers te snel akkoord gaan met een eerste voorstel. Met deskundige hulp kun je meestal betere voorwaarden krijgen.
Lees meer: Vaststellingsovereenkomst gekregen? Teken nog niet
Lees ook: Vijf tips om meer uit je vaststellingsovereenkomst te halen
Heb je recht op een transitievergoeding?
Bij ontslag heb je meestal recht op een transitievergoeding. Die geldt voor vaste en tijdelijke contracten, wordt opgebouwd vanaf je eerste werkdag, en is verplicht wanneer je werkgever het initiatief neemt tot het ontslag. Ook bij het niet verlengen van een tijdelijk contract geldt een transitievergoeding.
Meldt je werkgever te laat dat een tijdelijk contract niet wordt verlengd, dan kan hij bovendien schadeplichtig zijn.
Kun je zelf genomen ontslag terugdraaien?
In emotionele situaties nemen werknemers soms impulsief ontslag. Als de emoties later zijn gezakt, blijkt dat eigenlijk niet de bedoeling te zijn geweest. Afhankelijk van de omstandigheden kan het mogelijk zijn om dat terug te draaien.
Dat hangt onder meer af van:
- de tijd die verstreken is
- of je werkgever op je uitspraak mocht vertrouwen
- de omstandigheden, zoals druk of emoties
We beoordelen dit soort situaties regelmatig en kunnen je vertellen of herstel in jouw geval mogelijk is.
Kun je een tijdelijk dienstverband tussentijds opzeggen?
In de meeste gevallen staat alles over tussentijds opzeggen beschreven in je arbeidsovereenkomst of in de cao. Meestal moet je vóór het einde van de maand schriftelijk opzeggen bij je werkgever. De maand daarna gebruik je om uit te werken, al duurt dat voor sommigen twee tot drie maanden.
Heb je nog vakantiedagen over? Die kun je met toestemming van je werkgever opmaken in je laatste maand, of laten uitbetalen.
Wat kost juridische hulp bij ontslag?
Je begint met de gratis check. Daarna bepaal jij zelf of en hoe je verdergaat. Elke stap is een bewuste keuze.
Blijkt dat we je kunnen helpen, dan volgt een persoonlijk adviesgesprek met een arbeidsrechtadvocaat voor € 219. Je advocaat leest je stukken vooraf door en vertelt je eerlijk wat je kansen zijn.
Zijn er vervolgstappen nodig, zoals onderhandelen met je werkgever, dan weet je die prijs vooraf. De prijs staat vast: kost een stap ons onverwacht meer werk, dan betaal je toch geen cent extra. Gespreid betalen kan.
Van de zaken die wij behandelen, komt ongeveer 6 op de 100 tot een gerechtelijke procedure. De rest wordt opgelost met advies of onderhandeling.
Bekijk alle prijzen op Wat het kost
Juridisch Loket, vakbond of advocaat?
Er zijn meerdere plekken waar je terechtkunt met een ontslagvraag. Welke past, hangt af van wat je nodig hebt.
- Het Juridisch Loket geeft gratis algemene informatie en eerste uitleg over je rechten. Ze voeren geen onderhandelingen met je werkgever en procederen niet voor je. Goed startpunt als je nog niet weet waar je staat.
- Je vakbond helpt leden vaak met advies en soms met rechtsbijstand. Je moet wel lid zijn, meestal al enige tijd. Kijk in je voorwaarden wat er precies gedekt is.
- Je rechtsbijstandverzekering dekt in veel gevallen arbeidsrechtelijke conflicten. Check je polis op wachttijd en dekking. Ben je verzekerd, begin daar dan.
- BrandMR is er voor het moment dat je iemand nodig hebt die namens jou optreedt: je overeenkomst beoordeelt, met je werkgever onderhandelt en zo nodig procedeert. Je werkt met een specialist in arbeidsrecht, tegen een vaste prijs die je vooraf kent. BrandMR behandelt daarnaast zaken voor CNV Rechtshulp.
Ben je verzekerd? Check of je via je verzekering bij ons terechtkunt.